Barranc de l'Infern: de kathedraal van het wandelen

Er zijn wandelingen, en er is de Barranc de l'Infern. Deze spectaculaire kloof in de Marina Alta staat bekend als de Catedral del Senderismo -- de kathedraal van het wandelen. En die naam is meer dan verdiend. Een route van ongeveer 14 kilometer met 6.700 treden, langs verticale rotswanden, door Moorse landbouwterrassen en over smalle paden boven een diepe ravijn. Het is een van de meest indrukwekkende wandelingen van heel Spanje en een pelgrimstocht voor serieuze wandelaars.

De Barranc de l'Infern (Helsekloof) ligt in de Vall de Laguar, een vallei met drie kleine dorpjes ten westen van Denia. Ondanks de dreigende naam is dit een plek van overweldigende schoonheid. De kloof snijdt honderden meters diep door het kalksteengebergte en vormt een landschap dat doet denken aan een miniatuur Grand Canyon met Mediterrane vegetatie. In dit artikel bereiden we je volledig voor op deze legendarische wandeling.

De route: 6.700 treden door de kloof

De klassieke Barranc de l'Infern-route begint en eindigt in Fleix, een van de drie dorpjes van de Vall de Laguar (de andere twee zijn Campell en Fontilles). Het is een circulaire route van ongeveer 14 kilometer met een totaal hoogteverschil van zo'n 550 meter, gemarkeerd als PR-CV 147.

De wandeling begint relatief rustig. Je daalt via oude Moorse paden af naar de bodem van de kloof, door terrassen met amandel- en olijfbomen. De geuren van wilde rozemarijn en tijm begeleiden je op de eerste kilometers. Hier begin je aan de beroemde treden: duizenden stenen traptreden die eeuwen geleden door de Moren werden aangelegd in de steile hellingen. De treden zijn niet gelijkmatig en varieren in hoogte van tien tot veertig centimeter, wat je benen extra belast. Je stijgt en daalt herhaaldelijk terwijl je de kloof doorkruist.

Het meest spectaculaire deel is het middelste gedeelte, waar het pad langs de rand van de kloof voert met uitzichten die je adem benemen. Aan je ene kant rijst de rotswand tientallen meters loodrecht omhoog, aan de andere kant kijk je recht naar beneden in een diepe ravijn waar in de winter soms een stroompje water glinstert. Op sommige plekken is het pad niet breder dan een meter, maar er zijn voldoende houvastpunten en het is nooit echt gevaarlijk als je voorzichtig bent en niet aan hoogtevrees lijdt.

De route passeert ook een aantal spectaculaire coves (grotopeningen) die beschutting bieden. Bij sommige van deze grotten zijn er druppelsteenformaties en in de lente kan er water uit de rotswand sijpelen dat kleine watervallen vormt. Het zijn perfecte plekken voor een waterpauze en om de overweldigende stilte van de kloof op je in te laten werken. Het enige geluid is de wind door de rotsen en het roepen van gieren hoog boven je hoofd.

Het laatste deel van de route brengt je terug omhoog naar Fleix via een reeks eindeloos lijkende trappen. De finale klim is stevig en na alle eerdere treden voelen je benen dat behoorlijk. Maar het gevoel als je terugkomt in het dorp, met de hele kloof achter je, is onbetaalbaar. Je hebt iets bijzonders gepresteerd.

Moorse landbouwterrassen: een cultureel landschap

Wat de Barranc de l'Infern zo uniek maakt, gaat verder dan alleen de natuurlijke schoonheid. De kloof is bezaaid met bancales: landbouwterrassen die door de Moren werden aangelegd tijdens hun eeuwenlange aanwezigheid op het Iberisch Schiereiland (8e-17e eeuw). Het is een cultureel landschap van uitzonderlijke waarde.

Deze terrassen zijn een ingenieus staaltje landbouwtechniek. Op de steile hellingen van de kloof, waar de helling soms meer dan 45 graden bedraagt, bouwden de Moren stenen muren van lokale kalksteen en vulden ze de ruimte erachter met vruchtbare aarde. Zo creeerden ze vlakke stroken land waar ze amandelbomen, olijfbomen, wijnstokken en graan konden verbouwen. Het irrigatiesysteem dat ze aanlegden, met kanalen, goten en wateropslagbekkens die ze aljibes noemden, werkt deels nog steeds.

Tijdens je wandeling loop je letterlijk over en langs deze eeuwenoude terrassen. Sommige zijn nog in gebruik door lokale boeren die er amandelen en olijven verbouwen op de traditionele manier. Andere zijn overwoekerd door de natuur en langzaam aan het terugkeren naar wildheid. Maar de stenen muren staan er na vijf- tot achthonderd jaar nog steeds kaarsrecht. Het is een tastbaar bewijs van de Moorse beschaving die dit ogenschijnlijk onmogelijke landschap in een productief landbouwgebied veranderde.

De 6.700 treden die de route zo beroemd maken, zijn ook grotendeels van Moorse oorsprong. Ze werden uitgehakt in de rots en opgebouwd met lokale stenen om de steile hellingen begaanbaar te maken voor mens en muildier, die de oogst naar de dorpen in de vallei moesten transporteren. Het wandelen over deze treden is dus niet alleen een fysieke uitdaging, maar ook een reis door de geschiedenis van acht eeuwen geleden.

De Vall de Laguar is niet de enige plek waar je dit Moorse erfgoed terugvindt. In heel de Marina Alta vind je soortgelijke terrassen en historische paden, maar nergens zijn ze zo goed bewaard en zo spectaculair gelegen als hier in de kloof.

Moeilijkheidsgraad en voorbereiding

Laten we eerlijk zijn: de Barranc de l'Infern is geen wandeling voor beginners. Het is een veeleisende route die een goede conditie, stevige wandelschoenen en degelijke voorbereiding vereist. Onderschat deze route niet.

Fysieke eisen: De 14 kilometer met 550 meter hoogteverschil en 6.700 treden vragen veel van je benen, knieen en uithoudingsvermogen. De constante afdaling en klim op ongelijkmatige stenen treden belast je knieen zwaar, vooral op de terugweg. Reken op 5 tot 7 uur wandeltijd, afhankelijk van je tempo en het aantal pauzes. Ga er niet vanuit dat je het in 4 uur doet, zelfs als je fit bent.

Technische moeilijkheid: De route is niet technisch in de zin van klimmen of klauteren met handen en voeten, maar er zijn smalle passages langs de kloofrand waar je absoluut geen hoogtevrees moet hebben. Het pad is op de meeste plekken duidelijk maar niet overal even goed gemarkeerd. Een GPS-track op je telefoon of een gedetailleerde wandelkaart is sterk aan te raden om verkeerde afslagen te voorkomen.

Wat meenemen:

• Stevige wandelschoenen met goede grip en enkelondersteuning (absoluut geen sneakers)
• Minimaal 2 liter water per persoon, in de zomer zelfs 3 liter
• Zonnebescherming: hoed, zonnebrandcreme met hoge factor en zonnebril
• Lunch en energierijke snacks zoals noten, energierepen en fruit
• GPS-track op je telefoon of offline kaart (mobiel bereik is beperkt in de kloof)
• Wandelstokken (sterk aanbevolen, ze redden je knieen bij de trappen)
• Een lichtgewicht windjack voor de schaduwrijke en winderige delen van de kloof
• EHBO-setje met blarenpleisters

Veiligheid: Ga niet alleen als je de route niet kent. Vertel iemand waar je naartoe gaat en wanneer je verwacht terug te zijn. Controleer de weersvoorspelling: na zware regen kan de bodem van de kloof onder water staan en zijn sommige paden gevaarlijk glad. Bij onweer of extreme hitte moet je de route vermijden. Begin altijd vroeg zodat je ruim voor het donker terug bent.

Het beste seizoen voor de Barranc de l'Infern

Het seizoen maakt een enorm verschil voor je ervaring in de Barranc de l'Infern. Kies het juiste moment en je hebt een onvergetelijke dag. Kies verkeerd en het kan een uitputtingsslag worden.

Herfst (oktober-november): Dit is het ideale seizoen. De temperaturen zijn aangenaam (15-22 graden), het landschap is mooi verkleurd met herfsttinten en de kans op regen is beperkt maar zorgt wel voor groen. De dagen zijn lang genoeg om de route comfortabel af te leggen. Na eventuele herfstregens kun je watervallen tegenkomen in de kloof, wat de ervaring nog spectaculairder maakt.

Lente (maart-mei): Een uitstekend alternatief. De amandelbomen bloeien wit en roze (vooral in februari-maart), de temperaturen zijn mild en de vegetatie is op zijn groenst na de winterregens. April en mei zijn perfect qua weer. Rond Pasen kan het druk zijn op de route, dus kies dan een doordeweekse dag.

Winter (december-februari): Kan prima, maar de dagen zijn kort en de temperaturen in de schaduwrijke kloof kunnen flink laag zijn, soms onder de 10 graden. Start vroeg om voldoende daglicht te hebben. Het grote voordeel: je hebt de route vaak helemaal voor jezelf en de lucht is helder met spectaculaire vergezichten.

Zomer (juni-september): Vermijd de zomer als het enigszins kan. De hitte kan extreme vormen aannemen in de kloof (40+ graden) en er is beperkt schaduw op grote delen van de route. Hittegerelateerde problemen zoals uitdroging en zonnesteek zijn een reeel risico. Als je toch in de zomer gaat, start dan bij zonsopgang en wees voor 12:00 uur klaar.

Meer wandelroutes langs de Costa Blanca vind je in ons uitgebreide overzicht, van makkelijke kustpaden tot uitdagende bergwandelingen als de Sierra de Aitana.

De Vall de Laguar: aankomst en omgeving

De Vall de Laguar bereik je via een smal maar schilderachtig bergweggetje vanuit de kustplaats Orba of Denia. De rit zelf is al een belevenis, met haarspeldbochten en uitzichten over de vallei en de kust in de verte. Houd er rekening mee dat het weggetje smal is en dat je af en toe moet uitwijken voor tegenliggers. Parkeren kan in Fleix bij het beginpunt van de route. Er is een kleine parkeerplaats, maar in het weekend en op feestdagen kan het vol zijn. Kom dan voor 9 uur in de ochtend.

De drie dorpjes van de vallei -- Fleix, Campell en Fontilles -- zijn sfeervol en authentiek Spaans. Hier geen toeristenwinkels of internationale restaurants, maar wel een paar lokale bars waar je na de wandeling een welverdiende cerveza of tinto de verano kunt drinken terwijl je je vermoeide benen strekt. Bar La Cova in Fleix is de bekendste en een ontmoetingspunt voor wandelaars uit alle hoeken van Europa die hier samenkomen om ervaringen te delen.

In de omgeving zijn er meer schitterende routes om te verkennen als je nog energie overhebt. De Barranc del Infierno bij Vall d'Ebo, niet te verwarren met onze Barranc de l'Infern, is een korter maar ook spectaculair alternatief dat je in 3-4 uur kunt doen. De kust bij Denia is op een halfuur rijden als je na je wandeling wilt afkoelen in de Middellandse Zee.

De Barranc de l'Infern is meer dan een wandeling. Het is een ervaring die je nederig maakt: ten opzichte van de kracht van de natuur die deze kloof over miljoenen jaren vormde, en ten opzichte van de Moren die hier eeuwen geleden een leefbaar landschap creeerden in de meest onherbergzame omstandigheden. Wie eenmaal de 6.700 treden heeft gelopen, begrijpt waarom ze het de kathedraal van het wandelen noemen.